Modrzew syberyjski

Larix russica (ENDL.) SAB. et TRAUT. (L. sibirica LEDEB.) - modrzew syberyjski

Drzewo wysoko¶ci do 30—45 m i pier¶nicy 80—100 (180) cm. Od modrzewia europejskiego ró¿ni siê przede wszystkim wiêkszymi zwykle szyszkami d³ugo¶ci 2,5—3,5 cm, niekiedy do 5 cm, o mniejszej liczbie ³usek nasiennych (22—38), grubych, muszlowatych, filcowato rudo ow³osionych na grzbietach (zw³aszcza m³ode); brzegi ³usek zwykle zaokr±glone, zgrubia³e i zagiête do wewn±trz; najwiêksze ³uski wystêpuj± u nasady szyszki. Barwa szyszek wpada w odcieñ cynamonowy. Zbiór szyszek nale¿y podejmowaæ wcze¶niej ni¿ u innych modrzewi (ju¿ w jesieni), gdy¿ nasiona stosunkowo ³atwo wypadaj± z szyszek.

Nasiona odwrotniejajowate, d³ugo¶ci 2-5 mm, ze skrzyde³kami (d³. 9—14 mm) ¿ó³tawymi, z ciemnymi plamkami. Zdolno¶æ kie³kowania nasion wynosi 60—80%. Poszczególne drzewa zaczynaj± obradzaæ w wieku 15 lat; w drzewostanach w wieku 30—50 lat. Lata nasienne powtarzaj± siê co 2 lub 3 lata. Ig³y zwykle d³u¿sze (do 4 cm), jasnozielone, z niebieskawym nalotem, zw³aszcza w pocz±tku lata. P±ki pêdów skróconych otoczone wiankiem w³osków. D³ugopêdy ¿ó³te, nagie. W barwie kwiatów mo¿na stwierdziæ podobn± zmienno¶æ jak u modrzewia europejskiego.

Drewno ma zró¿nicowane na biel i twardziel. Biel w±ski, bia³y z brunatnawym odcieniem; twardziel czerwonawobrunatna. S³oje roczne dobrze widoczne na wszystkich przekrojach. Drewno wczesne jasnobr±zowe, wyra¼nie odgranicza siê od drewna pó¼nego, maj±cego ciemniejsze zabarwienie. Promienie drzewne niewidoczne go³ym okiem. Przewody ¿ywiczne wystêpuj± rzadko. S± ma³e i trudne do zauwa¿enia. Drewno odznacza siê wysokimi w³a¶ciwo¶ciami mechanicznymi; jest trwa³e, ciê¿kie i trudne do obróbki mechanicznej.

Modrzew syberyjski rozmieszczony jest na znacznych obszarach le¶nej strefy b. Zwi±zku Radzieckiego: na zachodzie od 58° d³ugo¶ci wschodniej do jeziora Bajka³ na wschodzie (119° d³. wsch.), od tundry na pó³nocy (70° szer. p³n.) do A³taju i Gór Sajañskich na po³udniu (40° szer. p³n.). W górach siêga do górnej granicy lasu (A³taj: 2200—2400 m). Klimat Polski znosi do¶æ dobrze. Na wiosnê rozwija siê zwykle dwa tygodnie wcze¶niej od innych gatunków, na jesieni pierwszy zrzuca ig³y.